سه شنبه, 14 شهریور 1396 17:52

ژن‌های مسئول وقوع و گسترش نوروبلاستوما شناسایی شدند

Neurosciencenews - برای نخستین بار، محققان «Mayo Clinic» موفق شدند اطلاعاتی در رابطه با علل گسترش تومورهای سیستم عصبی که به نوروبلاستوما معرو‌ف‌اند کسب کنند.

به نقل از نوروساینس نیوز، نوروبلاستوما نوعی تومور سرطانی در سلول‌های عصبی بوده و بیشتر کودکان ۵ ساله یا حتی کوچک‌تر را مبتلا می‌کند و احتمال ابتلای افراد بزرگ‌تر بسیار کم بوده و نادر است. روند بیماری از سلول‌های عصبی نابالغ آغاز می‌گردد و اعصابی که درگیر می‌شوند، اغلب مربوط به غدد فوق‌کلیه می‌باشند که البته این اعصاب، منشا یکسانی با اعصاب کلیه‌ها دارند.

مانند دیگر بیماری‌های توموری و سرطانی، احتمال ابتلا به نوروبلاستوما نیز بیشتر به ژنتیک فرد وابسته است. شیژن ژو «Shizhen Zhu» فارغ التحصیل رشته پزشکی، دارای مدرک Ph.D. و نویسنده مقاله‌ای که منجر به کشف ژن‌های عامل نوروبلاستوما شده در این رابطه، می‌گوید: «افزایش بیان ژن LMO1 تاثیر بسزایی بر میزان خطرناکی تومورهای نوروبلاستومایی دارد. تحلیل‌های ژنی که با استفاده از آزمایش‌هایی بر روی ماهی گورخری (Zebra Fish) به دست آمده، نشان می‌دهد که همکاری ژن LMO1 با ژن MYCN، وقوع نوروبلاستوما را سرعت بخشیده و میزان نفوذ و گسترش تومور را نیز افزایش می‌دهد.»

محققان برای بررسی و آزمایش این موضوع، از دو گونه متفاوت از ماهی ماهی گورخری که در مرکز Zebra Fish Facility کلینیک Mayo پرورش یافته‌بودند استفاده کردند. آن‌ها ژنوم ماهی‌ها را طوری دست‌کاری کردند که ژن‌های LMO1 و MYCN در بیشترین حد خود بیان شوند. دکتر ژو درباره روند آزمایش‌ها می‌گوید: «ما ابتدا از یکی از ماهی‌های گورخری استفاده کردیم تا مکانیسم مولکولی مربوط به ژن LMO1 را که در متاستاز نوروبلاستوما نقش‌ دارد کشف کنیم؛ چراکه در دو سوم کودکانی که بیماری‌شان از نوع بسیار وخیم است، این ژن نقش دارد.»

طبق گزارشی که نویسندگان در ژورنال «Cancer Cell» منتشر کرده‌اند، هر دو گونه ماهی زبرایی که استفاده شده، نژاد‌های اصلاح یافته بوده‌اند. محققان مشاهده‌کردند ۸۰ درصد از ماهی‌هایی که هر دو ژن MYCN و LMO1 را با هم بیان می‌کنند، پس از ۲۴ هفته بعد از تولد به نوروبلاستوما مبتلا می‌شوند؛ اما تنها ۲۰ تا ۳۰ درصد از ماهی‌هایی که فقط ژن MYCN را بیان می‌کنند، در همان مدت زمان به این بیماری دچار می‌شوند.

 آقای ژو می‌گوید: «این نخستین شاهدی است که نشان می‌دهد سطح بالای بیان ژن LMO1 در مدل‌های جانوری، منجر به متساتاز تومورهایی می‌شود که در اثر ژن MYCN به وجود آمده‌اند. طبق یافته‌های ما مکانیسم این اتفاق به اختلال در تنظیم بیان ژن‌های مربوط به ماتریکس خارج سلولی مربوط می‌شود.» ماتریکس خارج سلولی، ماده‌ای است که بین سلول‌ها قرار داشته و دارای عناصر ساختاری و شیمیایی می‌باشد که باعث برقراری ارتباط فیزیکی و شیمیایی بین سلول‌ها می‌شود. در ماهی زبرا بیان هر دو ژن با هم، باعث افزایش مارکرهای سختی در ماتریکس خارج سلولی می‌شود و همین، احتمالا باعث تغییر نحوه بیان ژن‌های مربوط به کنترل ماتریکس‌ خارج‌سلولی شده و در نهایت منجر به رشد و گسترش تومور می‌شود.

 

توسط: محمد قراجه‌داغی – دانشجوی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران

 

All Items
تازه های علم و فناوری
LOAD MORE LOADING... NO MORE WORKS